Kış mevsimiyle birlikte soba, doğal gaz ve baca kaynaklı karbonmonoksit zehirlenmelerinde ciddi artış yaşandığına dikkat çeken Afyonkarahisar İl Sağlık Müdürlüğü, bu tür zehirlenmelerin çoğu zaman ölümle sonuçlandığını bildirdi. Yapılan açıklamada, ülke genelinde olduğu gibi Afyonkarahisar’da da her kış benzer acı olayların yaşandığı vurgulandı.
Açıklamada, “görünmez katil” olarak nitelendirilen karbonmonoksit gazının renksiz, kokusuz ve tatsız olması nedeniyle fark edilmeden solunduğu, bu durumun özellikle gece saatlerinde ve uyku sırasında ölüm riskini artırdığı ifade edildi. Kömür, doğal gaz ve benzeri yakıtlarla çalışan soba ve ocaklarda tam yanmanın gerçekleşmemesi sonucu ortaya çıkan karbonmonoksit gazının, solunum yoluyla kana karışarak vücudun oksijen alımını engellediği ve kısa sürede hayati tehlike oluşturduğu belirtildi.
Yetkililer, özellikle güneybatıdan esen lodoslu havalarda soba bacalarından karbonmonoksit sızıntısının daha sık görüldüğünü, bu nedenle lodoslu havalarda soba yakılmaması, zorunlu hallerde ise gece yatmadan önce mutlaka söndürülmesi gerektiğini vurguladı. Ayrıca karbonmonoksitin yalnızca sobalardan değil; bacasız gaz sobaları, iyi çekmeyen bacalar, yetersiz baca sistemine sahip şofbenler ve kapalı alanlarda açık ocak kullanımı nedeniyle de oluşabileceği kaydedildi.
Açıklamada, zehirlenmelerden korunmak için kış öncesinde baca temizliklerinin yapılması, baca şapkalarının kullanılması, yeni binalarda bacaların standartlara uygun inşa edilmesi, şofbenlerin bacasız çalıştırılmaması, alçak basınçlı ve lodoslu havalarda sobanın uyku öncesinde söndürülmesi, sönmemiş soba kovalarının apartman boşluklarına bırakılmaması ve standartlara uygun, izin belgeli yakıtların kullanılması gerektiği belirtildi.
Karbonmonoksit zehirlenmesinin belirtileri arasında yorgunluk, uyku hali, baş dönmesi, baş ağrısı ve bulantının yer aldığı, ağır vakalarda ise görme ve muhakeme bozukluğu, hızlı solunum, nabız artışı, tansiyon düşüklüğü, bayılma, solunum yetmezliği ve koma tablosunun gelişebileceği ifade edildi. Gazdan zehirlenildiği düşünülen durumlarda kişinin derhal açık havaya çıkarılması ve 112 Acil Yardım Merkezinin aranması gerektiği, doğal gaz kaynaklı sorunlarda ise 187 Doğalgaz Arıza Hattı’na başvurulmasının önem taşıdığı hatırlatıldı.
Açıklamanın sonunda, karbonmonoksit zehirlenmelerinin tedavisinin mutlaka hastanede yapılması gerektiği vurgulanarak, benzer acı olayların yaşanmaması için tüm vatandaşların dikkatli ve tedbirli olmaları çağrısında bulunuldu.