Afyon Kocatepe Üniversitesi akademisyenleri tarafından geliştirilen yeni bir yöntem, asfalt yollarda henüz yüzeye yansımamış bozulmaların erken tespit edilmesini mümkün kılıyor. Afyon Kocatepe Üniversitesinden Arş. Gör. Şule Yarcı, Prof. Dr. Hüseyin Akbulut ve Doç. Dr. Gür Emre Güraksın’ın ortak çalışmasıyla geliştirilen Pavement Thermal Area Index (PTAI), asfalt kaplamaların performansını nicel olarak ölçen yeni bir yaklaşım sunuyor.
PTAI yöntemi, klasik kamera görüntüleri ile termal kamera verilerini birlikte analiz ediyor. Bu sayede, çatlaklardan sızan yağmur suyunun asfaltın alt tabakalarında oluşturduğu zayıflama, termal görüntülerde mavi tonlarla belirlenen soğuk bölgeler üzerinden tespit ediliyor. Yüzeydeki çatlak alanı ile bu termal bölgelerin genişliği birlikte değerlendirilerek, yol için 0 ile 100 arasında bir “sağlık puanı” hesaplanıyor.
SİSTEM TEST EDİLEREK DOĞRULANDI
Araştırmada elde edilen bulgular, PTAI puanına göre bakım kararlarının net biçimde sınıflandırılabildiğini ortaya koyuyor. Buna göre; 0–30 aralığı gözlem veya çatlak dolgusu ihtiyacını, 30–70 aralığı aşınma tabakasının yenilenmesini, 70–100 aralığı ise yolun yeniden yapım gerekliliğini işaret ediyor. Sistem, Afyon Kocatepe Üniversitesi kampüs yollarında yapılan uygulamalarla test edilerek doğrulandı. Çalışmada, PTAI’nin yalnızca akıllı telefon kamerası ve termal aparatla uygulanabilmesi sayesinde hızlı, düşük maliyetli ve tahribatsız bir değerlendirme aracı olduğu vurgulandı. Bu yönüyle yöntemin, uzun yol kesimlerinde dahi pratik biçimde kullanılabileceği ve yol bakım ekipleri için erken uyarı sağlayan yenilikçi bir destek sistemi olabileceği ifade edildi.