Bazı meslek gruplarında çalışan kişiler, işlerinin getirdiği fiziksel ve zihinsel zorluklar sebebiyle “fiili hizmet süresi zammı” olarak bilinen özel bir haktan faydalanabilmektedirler. Fakat, Türkiye’de yaşayan pek çok birey bu konuda bilgi sahibi değildir. SGK Uzmanı İsa Karakaş, birçok çalışanı doğrudan etkileyen bir konu hakkında açıklamalarda bulunmuştur.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), birçok çalışanın etkilediği önemli bir düzenleme daha gerçekleştirmiştir. Özellikle zor işlerde çalışan kişiler için sağlanan fiili hizmet süresi zammı (FHSZ), prim gün sayısını yükseltmekle birlikte emeklilik yaşını da düşürüyor. SSK ve BAĞ-KUR kayıtlarına sahip kişileri de içeren bu sistemde kayda değer değişiklikler yapılmıştır.
SGK Uzmanı İsa Karakaş, gerçekleştirilen yeni düzenlemeler sonrasında erken emeklilik fırsatına erişebilecek meslek gruplarını ve bu durum için belirlenen yeni koşuları ayrıntılı olarak açıkladı. Karakaş’ın açıklamaları doğrultusunda yeni düzenleme ile beraber artık daha fazla kişi erken emeklilikten yararlanabilecektir.
FARKLI SİGORTA TÜRLERİNE GÖRE UYGULAMALAR
İsa Karakaş, verdiği demeçte Emekli Sandığı, SSK ve BAĞ-KUR bünyesindeki sigortalıların söz konusu uygulamadan çeşitli şekillerde faydalanabildiğini ifade etti.
Kademe bekleyen memurlar ve BAĞ-KUR üyeleri için emeklilik şartı olarak 25 yıl (9000 gün) prim süresi gerekmektedir. SSK’lılar açısından ise bu süre 7000 gün olarak belirlenmiştir. Karakaş, kadınların emekli olabilmek için 58 yaşında erkeklerin de 60 yaşında olmaları gerektiğini belirtmiştir.
ESKİ SİSTEM İÇİNDE SÜRE AVANTAJI BULUNUYOR
5510 sayılı kanun uyarınca, yeni sistem içinde sigortalılık sürelerine ek süre verilmemekte, eski düzenlemelerde ise bazı meslek gruplarına yani asker, polis, madenci gibi bazı avantajlar sağlanmıştır. Karakaş, 2008 yılı öncesinde bu mesleklerde elde edilen yıpranma sürelerinin sigorta süresine ilave edilebileceğini belirtti.
Özellikle 2008 yılından önce hizmet süresi olan ve sonrasında da fiili hizmet zammı kapsamına abi olarak çalışan bireyler için, 3600 günün altında kalan sürelerin sigortalılık süresine eklenebileceğini vurguladı.
YIPRANMA PAYININ HESAPLAMA YÖNTEMİ
Fiili hizmet süresi zammı kapsamında olan görevlerde hizmet veren çalışan bireylerin her 360 günlük çalışma süresi için;
60 gün ekleniyorsa, hesaplama şu şekilde yapılır: (Gün sayısı × 60) / 360.
Eğer 90 gün ekleniyor ise (Gün sayısı × 90) / 360 şeklinde hesaplama yapılmalıdır.
180 gün ekleniyorsa, hesaplama şu formüle dayanmaktadır: (Gün sayısı × 180) / 360.
SGK Uzmanı Karakaş, ek sürenin prim gününe eklendiğini ve bazı hallerde emeklilik yaşından da çıkarıldığını belirtti.
YAŞTAN DÜŞÜLDÜKTEN SONRA EMEKLİ İKRAMİYESİ VERİLECEK
Fiili hizmet süresi zammı uygulaması en fazla beş yıla kadar olan prim günlerine eklenebilmekte. Bu süre en fazla 3 yıl olarak emeklilik yaşından çıkarılmaktadır. Aynı zamanda yıpranma süreleri, emekli ikramiyesi hesaplamasında göz önünde bulundurulmaktadır.
ENGELLİ ÇOCUĞU OLAN KADINLAR İÇİN EK HAKLAR
Ağır engelli bir çocuk sahibi kadın sigortalılara özel bir düzenleme daha mevcuttur. Karakaş, bu sigortalı çalışanların prim günlerinin çeyreğinin, toplam prim günlerine eklendiğini belirtti.
KİMLER FAYDALANABİLİR?
El dokumacılığı işlerinden madenciliğe, cezaevi personelinden sağlık çalışanlarına kadar çeşitli meslek grupları bu avantajdan yararlanabilmektedir. SGK’nın 40. Bu maddede belirtilen detaylar, emekliliği daha kolay ulaşılabilir hale getirmektedir.
Yıpranma hakkı, emekli olma hayali kuran çalışanlara değerli fırsatlar sunmaktadır. Uzmanlar, hangi meslek gruplarının ne kadar süreyi kazandığını öğrenmek ve aynı zamanda erken emeklilik haklarından yararlanmak isteyen kişilerin SGK kılavuzlarını titizlikle gözden geçirmelerini tavsiye etmektedir.
YENİ EYT GELİYOR MU?
Diğer taraftan, uzun bir zamandır yeni EYT yasasının çıkacağı hakkında söylentiler ortada dolaşıyor. Fakat, alınan bilgilere göre bu tür bir çalışma yapılmamaktadır.