Türkiye ile Avrupa Birliği arasında 2013 yılında başlatılan Vize Serbestisi Diyaloğu'nda son aşamaya gelindi. 72 maddeden oluşan yol haritasında geriye kalan 6 kriterin tamamlanması amacıyla Adalet, İçişleri ve Dışişleri bakanlıklarının katılımıyla yeni bir çalışma grubu oluşturuldu. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz da süreçle ilgili yeni bir stratejik yaklaşım benimsendiğini ve teknik çalışmaların başlatıldığını açıkladı. Özellikle Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'nun (KVKK) AB standartlarıyla uyumlu hale getirilmesi konusunda çalışmaların yoğunlaştırıldığı belirtildi.
TÜRKİYE 66 KRİTERİ TAMAMLADI
Türkiye, 72 kriterden oluşan yol haritasının büyük bölümünü daha önce tamamladı. 2016 yılına kadar 65 kriteri karşılayan Türkiye, 2018 yılında biyometrik pasaport düzenlemesini de tamamlayarak bu sayıyı 66'ya yükseltti. Ancak geriye kalan 6 kriter konusunda bugüne kadar nihai ilerleme sağlanamadı. Türkiye'nin vize serbestisi için tamamlaması gereken başlıklar şöyle:
1. Terörle Mücadele Yasası: Terörle Mücadele Kanunu'nun Avrupa standartlarıyla uyumlu hale getirilmesi ve terör tanımının yeniden ele alınması.
2. Kişisel Verilerin Korunması: Kişisel verilerin korunmasına ilişkin mevzuatın Avrupa Birliği standartlarıyla uyumlu hale getirilmesi.
3. EUROPOL iş birliği: Türkiye ile Avrupa Birliği'nin kolluk kuvvetleri arasında operasyonel iş birliğini sağlayacak anlaşmanın imzalanması.
4. GRECO tavsiyeleri: Yolsuzlukla Mücadele Devletler Grubu'nun (GRECO) tavsiyelerinin uygulanması.
5. Adli iş birliği: Tüm AB üyesi ülkelerle ceza davaları ve suçluların takibi konusunda gerekli adli iş birliğinin sağlanması.
6. Geri Kabul Anlaşması: Üçüncü ülke vatandaşlarını da kapsayacak şekilde Geri Kabul Anlaşması'nın tam olarak uygulanması.
BAZI KRİTERLERDE SİYASİ ENGELLER BULUNUYOR
Kalan 6 kriterin tamamlanması yalnızca teknik düzenlemelerden oluşmuyor. Sürecin siyasi boyutunda da çeşitli engeller bulunuyor. Türkiye'nin Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'ni tanımaması, tüm AB ülkeleriyle adli iş birliği kurulması konusunda önemli başlıklardan biri olarak öne çıkıyor. Üçüncü ülke vatandaşlarının Türkiye'ye geri kabulünü içeren düzenleme de sürecin hassas konuları arasında yer alıyor.
6 KRİTER TAMAMLANSA BİLE VİZE MUAFİYETİ OTOMATİK GELMEYECEK
Türkiye'nin kalan kriterleri yerine getirmesi, Schengen bölgesine vizesiz seyahatin otomatik olarak başlaması anlamına gelmiyor. Kriterlerin tamamlanmasının ardından Avrupa Komisyonu'nun değerlendirme yaparak olumlu bir rapor hazırlaması gerekiyor. Daha sonra Avrupa Parlamentosu ve AB Konseyi'nin gerekli onayları vermesiyle süreç tamamlanabilecek.
2025'TE 1,26 MİLYON SCHENGEN BAŞVURUSU YAPILDI
Türkiye, AB'ye aday ülkeler arasında halen vize muafiyetinden yararlanmayan tek ülke konumunda bulunuyor. Avrupa Komisyonu verilerine göre 2025 yılında Türkiye'den Schengen ülkelerine yaklaşık 1,26 milyon vize başvurusu gerçekleştirildi. Bu başvuruların yaklaşık 1,07 milyonu olumlu sonuçlanırken, ret oranı yüzde 14,6 seviyesinde gerçekleşti. Vize Serbestisi Diyaloğu'nda kalan 6 kriterin tamamlanmasına yönelik yeni çalışmaların, Türkiye-AB ilişkilerinde önümüzdeki dönemin önemli gündem maddelerinden biri olması bekleniyor.
