Afyon Kocatepe Üniversitesi (AKÜ) Mühendislik Fakültesinden Dr. Öğr. Üyesi Şeyma Şafak Yaşar, Doç. Dr. Halil İbrahim Solak ve Prof. Dr. İbrahim Tiryakioğlu'nun yer aldığı araştırma ekibi, 2025 yılında Balıkesir'in Sındırgı ilçesinde meydana gelen iki Mw 6.1 büyüklüğündeki depremin büyüklüğünü, yüksek hızlı GNSS verilerinden elde edilen yer değiştirme ölçümleriyle başarıyla tahmin etti. Çalışmanın sonuçları, deprem izleme ve erken uyarı sistemlerine yönelik önemli bilimsel veriler sundu.
VERİLER RESMİ KAYITLARLA UYUŞTU
Araştırmada, 10 Ağustos ve 27 Ekim 2025 tarihlerinde meydana gelen depremlere ait GNSS istasyonu verileri özel bir yazılımla analiz edilerek yerin maksimum yer değiştirme miktarı (PGD) hesaplandı. Elde edilen deprem büyüklüğü tahminlerinin resmi deprem kataloglarındaki değerlerle büyük ölçüde uyum gösterdiği belirlendi. Ayrıca GNSS istasyonlarının kaydettiği yer değiştirme başlangıç zamanları ile sismometrelerin kaydettiği S-dalgası varış zamanlarının, özellikle merkez üssüne yakın istasyonlarda yüksek düzeyde tutarlılık gösterdiği tespit edildi.
DÜŞÜK MALİYETLİ SİSTEMLER BAŞARILI OLDU
Araştırmanın en dikkat çekici sonuçlarından biri ise düşük maliyetli GNSS alıcılarının performansının profesyonel jeodezik alıcılarla karşılaştırılması oldu. Aynı noktaya yerleştirilen düşük maliyetli ve profesyonel alıcıların kayıtlarının birbiriyle örtüştüğü belirlenirken, araştırmacılar, "Uygun fiyatlı GNSS sistemleri deprem izleme çalışmalarında güvenle kullanılabilir ve daha yoğun gözlem ağlarının kurulmasına imkân sağlayabilir." değerlendirmesinde bulundu. Araştırmacılar ayrıca, "GNSS ve sismik gözlemlerin birlikte kullanılması deprem kaynağı özelliklerinin daha doğru belirlenmesine katkı sağlayacak, bu yaklaşım gelecekte deprem erken uyarı sistemlerine entegre edilebilecek." ifadelerini kullandı. Çalışmanın, TÜBİTAK-AFAD 1001-UDAP Ulusal Deprem Araştırma Programı kapsamında 124Y213 numaralı proje ile desteklendiği bildirildi.
