Sosyal güvenlik sisteminde yıllardır tartışma konusu olan “hem dul hem yetim aylığı alınabilir mi?” sorusuna Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kesin yanıt verdi. Karar, benzer durumda olan binlerce vatandaş için emsal niteliği taşıyor.
AYNI ANDA İKİ ÖLÜM AYLIĞINA İZİN YOK
Yargıtay, eşinden dul aylığı alan bir kişinin aynı anda babasından yetim aylığı alamayacağına hükmetti. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’na göre, ölüm aylığı bağlanmasında sadece yüksek olan maaş tercih edilebiliyor. Böylece hem eşten hem babadan aynı anda maaş alınmasının önü kapatıldı.
HAKKIN DOĞDUĞU TARİH BELİRLEYİCİ
Kararda, “hakkın doğduğu tarihin esas alınması gerektiği” vurgulandı. Yani sigortalıya ait şartlar ölüm tarihinde, hak sahibine dair şartlar ise hak sahipliği sıfatının kazanıldığı tarihte yürürlükte olan mevzuata göre değerlendiriliyor. Bu nedenle, eşin vefatı 2008 sonrası gerçekleştiğinde, 5510 sayılı Kanun hükümleri uygulanıyor.
MAHKEME SÜRECİ
• SGK, dul aylığı alan kadının babasından da maaş talebini reddetti.
• İlk derece mahkemesi talebi reddetti.
• İstinaf mahkemesi, babanın 2008 öncesi vefatını gerekçe göstererek ikinci maaşın bağlanması gerektiğine hükmetti.
• Dosya Yargıtay’a taşındı ve Hukuk Genel Kurulu, 5510 sayılı Kanun’un geçerli olduğuna karar verdi.
UZMAN YORUMU: “HAK BAKİ DEĞİL”
SGK Eski Başmüfettişi İsa Karakaş, kararın önemine dikkat çekerek, “Eskiden babam ölmüştü, hakkım bakidir” düşüncesinin her zaman geçerli olmadığını söyledi. Karakaş, dul kalma veya işten ayrılma gibi şartların gerçekleştiği tarihteki kanunun belirleyici olduğunu vurguladı. Ayrıca sistemin sürdürülebilirliği açısından çift aylık ödemelerin sınırlandırılmasının hukuki netlik kazandığını ifade etti.
