Kültür ve Turizm Bakanlığının yürüttüğü bilimsel, hukuki ve diplomatik çalışmalar sonucunda, Gaziantep Zeugma Antik Kenti’nin en önemli eserlerinden biri olan “Çingene Kızı” mozaiğine ait kayıp parçalardan biri daha ABD’den Türkiye’ye kazandırıldı. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, eserin uzun süren çalışmalar neticesinde yeniden ait olduğu topraklara döndüğünü açıkladı.
ULUSLARARASI İŞ BİRLİĞİYLE YÜRÜTÜLEN SÜREÇ
Bakan Ersoy, daha önce iadesi sağlanan 12 panelin ardından büyük kompozisyonun 13’üncü parçasının da bilimsel araştırmalar ve diplomatik girişimler sonucunda Türkiye’ye getirildiğini belirtti. Söz konusu panelin, Zeugma Mozaik Müzesi’nde bulunan eserlerle stil, teknik ve kompozisyon açısından güçlü benzerlikler taşıdığı ifade edildi. Sürecin Amerikan İç Güvenlik Soruşturmaları Birimi, Chicago Başkonsolosluğu ve uluslararası uzmanların katkılarıyla yürütüldüğü kaydedildi.
KAYIP PARÇALARIN İZİNDE YILLARA DAYANAN TAKİP
Gaziantep’in Nizip ilçesindeki Zeugma Antik Kenti’nde 1998 yılında yapılan kurtarma kazılarında ortaya çıkarılan yaklaşık 9,25 x 13,50 metre ölçülerindeki büyük mozaik tabanın önemli bir bölümünü oluşturan “Çingene Kızı” figürünün, yıllar içinde farklı yollarla yurt dışına çıkarılan parçalarının tek tek tespit edilerek iade edildiği belirtildi. Çevrim içi müzayede evinde satışa çıkarıldığı bilgisi üzerine başlatılan süreçte, eserlerin bilimsel analizlerle büyük kompozisyonla uyumu ortaya kondu.
Yapılan incelemelerde tessera renkleri, geometrik bordür düzeni ve kesme izleri gibi teknik detayların eserin Zeugma kökenli olduğunu güçlü şekilde desteklediği bildirildi. Bu bulguların ardından ABD makamlarıyla yürütülen resmi süreçte Türkiye lehine hukuki deliller sunuldu ve esere el konulması sağlandı.
İade sürecinde daha önce 2018 yılında ABD Bowling Green Üniversitesi’nden getirilen 12 parçanın da önemli bir emsal oluşturduğu, böylece uluslararası iş birliğiyle sürecin güçlendiği ifade edildi.
ANADOLU MEDENİYETLERİ MÜZESİ’NE TESLİM EDİLDİ
Soruşturma sürecinin tamamlanmasının ardından eser, Chicago Başkonsolosluğu aracılığıyla Türkiye’ye getirilerek Turkish Cargo ile Ankara’ya ulaştırıldı. Burada Anadolu Medeniyetleri Müzesi’ne teslim edilen panelin, gerekli işlemlerin ardından Gaziantep’teki Zeugma Mozaik Müzesi’ne gönderilerek “Çingene Kızı” mozaiğinin diğer parçalarıyla yeniden birleştirileceği bildirildi.
