Anayasa Mahkemesi (AYM), 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında çalışma izni iptal edilen ve yaklaşık üç yıl boyunca öğretmenlik mesleğini icra edemeyen bir başvurucuya ilişkin önemli bir hak ihlali kararına imza attı. Yüksek Mahkeme, başvurucuya yerel mahkeme tarafından ödenmesine hükmedilen 5 bin TL tazminatın, uğranılan maddi ve manevi zararları karşılamaktan uzak olduğu sonucuna ulaştı. Kararda, bu durumun hem mülkiyet hakkı hem de özel hayata saygı hakkı yönünden ihlal oluşturduğu belirtildi.
KHK SONRASI ÜÇ YILLIK MESLEK KAYBI
Başvurucunun KHK kapsamında çalışma izninin iptal edilmesinin ardından açtığı davayı kazanarak yeniden öğretmenlik görevine döndüğü, ancak bu süreçte yaklaşık üç yıl boyunca mesleğini icra edemediği kaydedildi. Bu süre zarfında başvurucunun hem gelir kaybına uğradığı hem de mesleki faaliyetlerinden uzak kaldığı ifade edildi. Başvurucunun bu nedenle maddi ve manevi tazminat talebinde bulunduğu, ancak yerel mahkemece yalnızca sembolik nitelikte 5 bin TL ödeme yapılmasına hükmedildiği belirtildi.
“ZARAR GERÇEK ANLAMDA KARŞILANMADI”
Anayasa Mahkemesi, söz konusu tazminat miktarının başvurucunun yaşadığı ekonomik kaybı telafi etmekten uzak olduğuna dikkat çekti. Kararda, idarenin işlemi nedeniyle kişinin uzun süre mesleğini yapamamasının doğrudan gelir kaybı doğurduğu ve bunun hukuken karşılanması gerektiği vurgulandı. Mahkeme, yalnızca sembolik düzeyde bırakılan tazminatın adil bir giderim sağlamadığını değerlendirdi.
MÜLKİYET HAKKI VURGUSU
AYM, başvurucunun uzun süre çalışamaması nedeniyle oluşan gelir kaybının karşılanmamasının Anayasa ile güvence altına alınan mülkiyet hakkını ihlal ettiğine hükmetti. Kararda, kişinin emeği karşılığında elde edeceği kazancın da bu kapsamda değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi. Bu yönüyle karar, KHK kaynaklı mağduriyet dosyalarında emsal nitelik taşıyan değerlendirmeler içerdi.
ÖZEL HAYATA SAYGI HAKKI İHLALİ
Mahkeme ayrıca, başvurucunun yalnızca ekonomik değil, mesleki kimlik ve sosyal statü açısından da zarar gördüğünü belirtti. Yaklaşık üç yıl boyunca mesleğini icra edememesinin kişinin mesleki gelişimini olumsuz etkilediği, bu durumun özel hayata saygı hakkı kapsamında ihlal oluşturduğu ifade edildi. AYM, kişinin mesleki faaliyetlerden uzun süre mahrum bırakılmasının yaşam bütünlüğünü zedelediğini değerlendirdi.
DOSYA YENİDEN YARGILANACAK
Anayasa Mahkemesi, tespit edilen hak ihlallerinin giderilmesi için dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere Ankara 14. İdare Mahkemesi’ne gönderilmesine karar verdi. Kararın 8 Haziran 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlandığı bildirildi. Kararın, benzer KHK dosyalarında maddi zarar ve mesleki kayıpların daha kapsamlı değerlendirilmesi gerektiğine işaret ettiği ifade edildi.
